• Gemiddeld inkomen arbeider aanzienlijk gestegen laatste eeuw
• Toegang tot consumptiegoederen is veralgemeend
  (Auto’s, wasmachines, telefoon, televisies, …verspreid over gehele bevolking)
• Hypothese van Bourgeoisificatie
  : hoe meer inkomen van arbeiders steeg, hoe meer hun levensstijl zou
  lijken op die van de middenklasse
  
  Onderzoek The Affluent Worker (John Goldthorpe)
   verwierp bourgeoisificatie-theorie
   houding arbeiders  houding bedienden
   arbeiders instrumentele houding: doen job enkel voor inkomen,
  repetitief en oninteressant werk, niet bij werk betrokken
   Ondanks gestegen inkomen zullen zij vrije tijd anders besteden dan
  bedienden
   Arbeiders ook minder aspiraties om sociale ladder op te klimmen

• Toch stratificatiestructuur aanzienlijk veranderd
   consumptiemaatschappij
   verschillen tussen consumpitestijlen doorkruisen verschillen tussen
  beroepen en klassen

• Relatief veel mensen beroepen waar geen handenarbeid aan te pas komt
• Horen al deze individuen dan tot de middenklasse?
  • Heel wat witteboord jobs zijn routine jobs geworden
    vergen weinig verantwoordelijkheid
     relatief weinig scholing
     ingevuld door vrouwen = feminisering
  • Heel wat witteboord jobs minder vaardigheden dan tevoren
     Bv. secretariaats- en klerkenwerk vergemakkelijkt door computers, tekstverwerkers en fotokopieermachines
    = deskilling
    
    
• Feminisering en deskilling hangen nauw samen
   Hoe meer bepaalde job geautomatiseerd wordt, hoe minder
  verantwoordelijkheid de uitoefening ervan vraagt, hoe meer vrouwen
  zulke jobs uitoefenen.
• Haver Braverman (Labour and Monopoly Capital)
  : voor de meeste routine witteboordjobs weinig vaardigheden nodig
  : toenemende proletarizering (onderscheid tussen blauwe boord jobs en
  witte boord jobs vervaagd)
• Meeste sociologen zijn het erover eens dat invoering nieuwe technologieën niet minder maar juist meer vaardigheden vereist

 Effect in twee richtingen: - sommige taken zijn geroutiniseerd
- andere taken vergen juist meer
vaardigheden

- Gordon Marshall onderzoek: 4% ondervraagden vond dat hun werk minder vaardigheden vereiste dan toen ze begonnen.
 Conclusie onderzoek: Witte boord werknemers hebben nog altijd
grotere autonomie bij beoefening van hun werk
dan de meeste handenarbeiders, en zij situeren
zichzelf nog altijd in ‘middenklasse’.

• Geen coherente klassecategorie meer
• 19eeuw : op grond van eigendom (land & kapitaal)
  Vandaag: land geen belangrijke machtsbron meer
• Economie wordt gedomineerd door grote ondernemingen die niet langer eigendom zijn van individuen
  = duizenden aandeelhouders!
• Ieder voor zich weinig invloed op beheer onderneming
• In zekere zin geen “upper class” meer
  
  
  • John Scott
    : hogere klasse is van gedaante veranderd, maar blijft bestaan
    : directeurs en ‘senior managers’ bezitten hun onderneming niet,
    maar zij zijn vaak wel in staat om heel wat aandelen te
    verwerven.

Het veranderende beroepssysteem

• In 1900 3/4^e van arbeidende bevolking arbeider
• Relatief weinig individuen in witte boord-jobs en vrije beroepen.
• Midden van eeuw aantal arbeiders slechts 2/3^evan de arbeidende bevolking
  • Automatisering van taken die arbeiders vroeger verrichten
  • Verplaatsing van heel wat industrie naar lage loonlanden

Effect:

® Arbeidersklasse krimpt in, middenklasse breidt uit

® Van hoofdzakelijk “arbeidersklasse-samenleving” naar grotendeels “middenklasse-samenleving”

- Maar!
Kleine nuancering: Stratificatie is in haar geheel gewijzigd. Gaat niet enkel om verschuiving van arbeiders naar middenklasse.