- Wat is een sociaal probleem?
→ Objectief: aanwijsbaar met feiten en cijfers
→ Subjectief: moet als probleem ervaren worden
→ Niet elk sociaal probleem wordt door alle samenlevingsgroepen als dusdanig ervaren
→ Oplosbaar
→ Collectief
Het vuur:
→ Omslag van machtsbalans tussen mens en dier (voor vuur: dieren macht)
Neolithische revolutie:
→ Overgang van jacht- en verzameleconomie naar landbouw
- mens vestigt zich: bewerken akkers
- eigendomsprincipe: afhankelijk van grondgebied, dorpen en steden
- organisatie sociale leven: arbeidsindeling en bestuur, rechtsregels
- van stamverband naar staatsverbanden: grotere rijken
=> overgangscrises: mensen zijn zich bewust van de veranderingen (godsdienst en mythes)
Industriële Revolutie (valt samen met politieke revoluties e.g. Franse Revolutie)
→ Franse Revolutie: politieke modernisering
= bestaande sociale orde verworpen, nieuwe idealen: liberté, égalité, fraternité
=> van republiek naar democratie
→ 18e eeuw Engeland: technische innovaties, stoomkracht, …
=> industrialisering + democratisering zijn ingrijpende sociale veranderingen van de laatste 2 eeuwen
Informatiemaatschappij
→ Kennismaatschappij
- Organisatie samenlevingen
→ Landbouwsamenlevingen
→ Mens hulpeloos tov de natuur
→Samenleven met andere mensen volgens traditie: niet nadenken over handelingen, enkel doen wat voorouders deden
→ Minder eigen individuele identiteit
→ Revoluties
→ Mens moest doelbewust de richting vd maatschappij bepalen
→ Inzicht dat er iets gebeurde met de maatschappij
→ Eigen samenleven bewust organiseren
=> sociologie nu: hedendaagse maatschappij + praktisch nut
- schema pagina 18: zie nota’s
- Waarom heeft de sociologie zo lang op zich laten wachten?
→ Natuurlijke distantie tussen mens en maatschappij ontbreekt
→ Maatschappij zit in ons
→ Sociologie ontluistert: nood aan democratie!
→ Bedreigend, brengt de waarheid aan het licht
→ vb Montesquieu
→ Sociologisch bewustzijn wordt geprikkeld door crisis
→ Veranderingen in de samenleving => sociologisch bewustzijn
- Logica der wetenschapsontwikkeling
1. Astronomie: mengeling astrologie en astronomie
2. Fysica: dode dingen
3. Biologie: levende dingen
=> heropbloei na Middeleeuwen: in zelfde volgorde herontdekt
1. Sterrenkundigen: Copernicus, Galileï
2. Natuurkundigen: Newton
3. Biologen: Linnaeus
4. 16e eeuw: psychologie
5. 18e à 19e eeuw: sociologie
→ Opmerkelijk:
Verst van de mens: de sterren
Ruimtelijk dichter, maar qua materie en aard een sterk verschil
Levende natuur iets meer gemeen, maar toch verschillen
=> Het is gemakkelijker zaken ver van ons te bestuderen dan zaken dicht bij ons. Daarom waren menswetenschappen er pas vrij laat.
