 verschillende visies op het vrouw-zijn

• vrouw als mismaakte man : naar Aristoteles
  • vrouw is seksueel onverzadigbaar
  • minimale rol in conceptie
• vrouw als biologisch en seksueel verschillend wezen
  • onderlinge gelijkheid man-vrouw werd zelden bepleit in VMT
• biologische realiteit van vrouw zijn en de gevolgen op sociaal vlak
  • zwangerschap en bevalling: kraambedsterfte van 1% per geboorte
  • kraamvrouwen konden pas na enkele weken en een zuiveringsritueel terug deelnemen aan het openbare leven
  • zogende moeders waren beperkt in hun economische activiteiten

 Vrouwenarbeid

• niet-elitaire vrouwen uit VMT waren evengoed economisch actief als mannen:

 ideaal van de huisvrouw bestond nog niet

• huishouden was op zichzelf staand economische eenheid, geleid door mannelijk hoofd maar waarin arbeid van echtgenotes, kinderen, meiden, .. essentieel was
• vrouwen werkten mee in het ambachtsatelier; hielden een winkel of herberg, trokken naar de markt, bewerkten het land of sponnen om het gezinsinkomen aan te vullen
• vrouwen werkten vaak voor hun huwelijk als dienstmeisjes
• een vrouw kon als weduwe tijdelijk of zelfs permanent het familiebedrijf overnemen
• echter; vrouwenarbeid genoot een lage status, werd slecht of niet betaald en was meestal slechts tijdelijk van aard
• toenemende nadruk op scholing en de professionalisering hadden een nefaste invloed op de status van vrouwenarbeid
  • nieuwe professionelen waren universitair geschoold, vrouwen hadden hier echter per definitie geen toegang toe
• in 16^E en 17^EE veranderde ook de houding tov vrouwenarbeid bij de ambachten
  • niet langer toegang tot het meesterschap
  • Duitsland; vrouwen worden geweerd uit de ateliers
  • Nieuwe, agressief misogyne, erecode
  • 18^E e: als reactie worden exclusief vrouwelijke ambachtsgilden opgericht (vb naaisters)

 Eer en gender waren onlosmakelijk verbonden

• Vrouwelijke eer
  • bijna synoniem voor seksuele eer
• Mannelijke eer
  • Veel complexer
  • eigen seksueel gedrag werd niet aangerekend
  • zwakke plek: seksuele eer vd echtgenote
  • ook betrekking op gezag als gezinshoofd, zijn kredietwaardigheid en professionele vaardigheden
  • status als lid van de gemeenschap

 waarde van een persoon in diens eigen ogen, maar ook in die van de gemeenschap

• relationeel begrip: als onderpand voor allerhande sociale en economische transacties
  • seksuele eer als onderpand voor een huwelijk
  • kredietwaardigheid als onderpand voor een lening
• eerconflicten waren populair bij alle lagen vd bevolking
  • duels
  • aanvragen tot eerherstel voor de rechtbank

 corporatisme = erfenis uit de Late Middeleeuwen

 meestal ontstaan uit het initiatief van leken, vnl. Uit middenklasse