Onmiddellijk na WOII had men het racistische geweld tov joden in verband gebracht met een autoritaire persoonlijkheidsstructuur. (cfr The Authoritarian Personality)

De bevindingen van Milgram toonden eveneens een verband aan tussen de bereidheid tot geweldpleging en de persoonlijkheidsstructuur, maar het verband was zwakker dan verwacht. Bovenal bleek het belang van situationele factoren.

Milgram maakte bij zijn experimenten gebruik van de experimentele methode: die bestudeert het menselijk gedrag in het kader van gecontroleerde laboratoriumexperimenten door:

• Isolering van het te bestuderen gedrag: afzonderen in een laboratorium
• De systematische variatie van variabelen in de situatie: de variabelen die het te bestuderen gedrag beïnvloeden worden stelselmatig gevarieerd.
• De meting van de reacties op de wijzigingen en van de wijzigingen zelf: vb. bij de studie van de invloed van de temperatuur op de klederdracht gaat men de temperatuur meten en de klederdracht ‘meten’.
• Het verzekeren van de principiële herhaalbaarheid van het experiment: dit om de geldigheid te toetsen.

Men gaat ervan uit dat het gedrag een afhankelijke variabele is, die wordt bepaald door een reeks onafhankelijke variabelen. Het effect van een afzonderlijke variabele wordt bepaald door die veranderlijke te variëren terwijl de overige worden constant gehouden.

Experiment van Milgram: p117 e.v. + bevindingen

Conclusies:

• In een autoritaire setting, waarbij gebruik wordt gemaakt van het ‘gezag’ van de wetenschappen, is de meerderheid (2/3) van de proefpersonen bereid om zelfs tegen internpersoonlijke weerstand in, een weerloos slachtoffer te pijnigen.
• Deze bereidheid neemt af met de nabijheid van het slachtoffer.
• Wanneer meerdere personen optreden als beul, draagt onenigheid tussen die personen bij tot daling van de bereidheid tot pijniging.
• Wanneer er onenigheid bestaat bij de gezagsdragers over wat de correcte handelwijze is, valt de bereidheid om orders uit te voeren weg.

De experimenten staan voldoende dicht bij real-life situaties om voorzichtige hypothesen over het reële gedrag toe te laten.

Men kan moeilijk ontkennen dat de Milgram situaties nogal wat kenmerken gemeen hebben met echte autoriteitssituaties.

Belangrijke opmerkingen bij de Milgramsituatie:

• Paradox van de sequentiële handeling: Het verschijnsel dat mensen bereid zijn om nadat zij een kleine stap gezet hebben (30 Volt) een volgende even grote stap te zetten (30 V toevoegen) hoewel zij aanvankelijk niet bereid zouden zijn om meteen grote stap te nemen (60V toedienen). Psychologisch mechanisme: als men het toedienen van 30 V niet problematisch ziet moet men ook de bijkomende 30 v als niet problematisch zien (2x even grote overtreding). Als men de verhoogde spanning als een probleem ziet, dient men te erkennen dat ook de 1^e stap verkeerd was. Je kan jezelf m.a.w. alleen witwassen door je zwart te maken. De meeste mensen verkiezen het zichzelf als wit te blijven zijn en gaan dus door met het zwarte handelen.
• Learning by doing: door shocks toe te dienen leer je het toedienen van shocks verdragen.

• Elke eenvoudige letter is een WFF.
• Het teken – gevolgd door om het even welke WFF is een WFF.
• Een open hakje gevolgd door een WFF gevolgd door één van de tekens ., v, →, ↔, gevolgd door en andere WFF gevolgd door een gesloten haakje is een WFF.

Uit deze regels kan je besluiten of een opeenvolging van tekens een juiste tekencombinatie heeft (maw of de opeenvolging de juiste syntax heeft)

• De keuze van axioma’s, dit is een klein aantal basiscombinaties waaruit de andere kunnen worden afgeleid:

• (p v p) → p
• q → (p v q)
• (p v q) → (q v p)
• (p v ( q v r)) →(q v ( p v r))
• (q → r) → ((p v q) → (p v r)

Door die axioma’s worden een aantal tekens impliciet gedefinieerd. Maar je hoeft die interpretatie niet te maken om de axioma’s correct te kunnen hanteren. Dat gebeurt namelijk door:

• De keuze van een aantal afleidingsregels die toelaten uit de axioma’s andere WFF’s af te leiden:

• Een regel voor de ‘substitutie van variabelen’ die toelaat een variabele te vervangen door een andere, op voorwaarde dat de vervanging consistent gebeurt door de hele formule heen.
• Een regel voor de afleiding die stelt dat uit p → q en p, q mag worden afgeleid.
• Een regel voor de ‘substitutie bij definitie’ die toelaat om een formule te vervangen door een andere formule die er equivalent mee is. Door deze regel wordt een aantal tekens expliciet gedefinieerd.

De methode van de deductie houdt in dat je als je een formele redenering tegenkomt, met daarin ‘p → q’ en ‘p’, je dan tot q mag besluiten, wat het pijltje ook betekent. Dit noemt men afleiden. Afleiden is in essentie een kwestie van syntax, maw van vormkenmerken van tekencombinaties. De procedure loopt in vier stappen:

• De keuze van een aantal ‘primitieve’ tekens:

P, q, r…: veranderlijken voor proposities

Er komen functionele verklaringen voor in de economie, maar ze zijn overbodig doordat er een zekere tendens is naar wat men noemt micro-reductie: macro-verschijnselen worden dikwijls gereduceerd tot het samenspel van individuele micro-beslissingen en micro-handelingen.

1. Conclusie

• Falsifieerbaarheid: pogingen zijn er niet of heel weinig.
• Empirische accuraatheid: veel voorspellingen zijn er niet gevonden. (wel bij Elias en misschien bij Douglas)
• Bereik: klein bereik.
• Coherentie: de onderlinge theorieën zijn onderling behoorlijk tegenstrijdig.
• Eerlijke tests: nauwelijks.
• Onafhankelijke tests: nauwelijks.
• Kruistests: niet
• Formele kracht: niet