Ieder individu maakt deel uit van 1 of meer sociale groepen:

û Gezin

û Werk

û School

û …

Het geheel van deze sociale groepen = sociale omgeving.

Bovendien laat het individu zich beïnvloeden door waarden en normen die door deze instanties worden opgelegd.

Waarde = abstract en algemeen principe dat aan de grondslag ligt van je gedrag; het is een wenselijke toestand. Waarden kunnen zijn:

û Gelijkheid tussen man en vrouw

û Loon naar werk

û Recht op inspraak

û …

Het mentality-model deelt Nederland op in sociale milieus.

De verschillende milieus hebben hun eigen karakteristieke waardeprofielen en kunnen ingedeeld worden adhv waardeoriëntaties:

- Een traditionele waardeoriëntatie gekenmerkt door de waarde ‘behouden’

- Een moderne waardeoriëntatie gekenmerkt door de waarden ‘bezitten’ en ‘verwennen’

- Een postmoderne waardeoriëntatie gekenmerkt door de waarden ‘ontplooien’ en ‘beleven’

ð Zie figuur p 193!

Op basis van deze waarden worden normen vastgesteld ten aanzien van het koop- en consumptiegedrag van het individu.

Norm = wat kan en wat niet.

Vb.: De Belgische textielsector probeert al jaren lang in te spelen op het consumentengedrag via de slogan ‘koop Belgisch’. Uitgaande van de idee dat consumenten bekommerd zijn om de groei van de Belgische economie (waarde) probeert men hier een daaruit voortvloeiende norm naar voren te schuiven. Hierbij is het noodzakelijk dat de waarde en norm voldoende gewicht inbrengen om het aankoopgedrag daadwerkelijk te beïnvloeden.

Marketer is geïnteresseerd in de waarde en normen die invloed hebben op de consumptiebeslissingen voor zijn product. Vaak laten ze zich inspireren door de bevindingen van bepaalde onderzoeksinstituten, trendwatchers genoemd. Trendwatchers vernoemd op p. 193/194/195 slechts te lezen.

Technologie is sinds 2 eeuwen de belangrijkste motor van de economische vooruitgang.

Men spreekt van 5 technologische revoluties: zie figuur p 188!

De omvang en snelheid van de technologische veranderingen zijn enorm. Het is dus van belang dat de ondernemingen de technologische ontwikkelingen op de voet volgen en er zelfs aan meewerken. Daarom zijn de onderzoeksbudgetten en de researchinspanningen binnen de bedrijven hoog. De Belgische onderzoeksuitgaven buiten de bedrijven liggen anderzijds laag in vergelijking met het buitenland. Investeringen in onderzoek en ontwikkeling door de overheid zijn dus cruciaal voor de toekomst van een kenniseconomie als België. De top van Lissabon van 2000 stelde dan ook vast dat de Belgische overheid een inhaalbeweging dient te maken om geen structurele concurrentiële achterstand te bekomen.

De technologische evolutie ligt aan de basis van de industriële revolutie.

• Eerste industriële revolutie: machine
• Tweede industriële revolutie: petroleum (goedkopere brandstoffen maken een spectaculaire ontwikkeling mogelijk van autonijverheid, lucht- en ruimtevaart), wegennet (handel en verkeer), …
• Derde industriële revolutie: micro-electronica, biotechnologie, nieuwe materialen,…

Om een nieuwe technologische toepassing door te voeren is een zeer grote omvang van financiële middelen nodig. Dit is echter niet altijd een waarborg voor het bereiken van resultaten.

Lezen in boek p 188 – 191!

Vraag naar goederen en diensten = interactie tussen verschillende factoren nl.:

Reëel besteedbaar inkomen is afhankelijk van nominale loonstijging en inflatie.

Dit bepaald de koopkracht van de consument.

• Inkomensstijging:
• Luxegoederen worden eerder gekocht dan inferieure goederen.
  • Inkomensdaling:
  • bezuinigingsstrategieën door de consument.
    • Goedkoper merk
    • Afwachten van aanbiedingen
    • Tweedehands producten

Renteverloop

• Lage rente:
• Bevordert de kredietopname en zet vooral aan tot grote aankopen.

Beursontwikkeling

• Vraag naar Belgische goederen wordt bepaald door de sterkte van de munt ten opzichte van de andere valuta’s.

Consumenten- en bedrijfsverwachtingen

• Bedrijfsverwachtingen
• Bij pessimistische economische vooruitzichten zijn bedrijven minder geneigd te investeren.

• Consumentenvertrouwen
• Zijn de vorige factoren positief dan zit het met het consumentenvertrouwen ook goed. Bij een laag consumentenvertrouwen kan de economie moeilijk aangezwengeld worden door de binnenlandse vraag.

Demografie bestudeert de karakteristieken van de bevolking.

De doelmarkt van een onderneming kan belangrijke wijzigingen ondergaan wegens demografische ontwikkelingen.

Doordat de demografische evolutie vrij continu verloopt kan de marketer redelijk betrouwbare voorspellingen doen en dus tijdig op de wijzigingen inspelen.

Hoewel men kan stellen dat de correlatie tussen leeftijd en gebruik van bepaalde goederen steeds kleiner wordt, blijft de leeftijdsstructuur van de bevolking belangrijk omdat iedere leeftijd consumptiegebonden kenmerken heeft.

In West-Europa en in het bijzonder België:

Demografische nulgroei: babywegwerpluiers en shampoo kennen een stabiele vraag, zodat men op een nulgroei mag rekenen bij gelijke gebruiksgewoonten.

• Na WOII tot ’64: baby-boom
• Sindsdien continue daling geboortecijfer door:
• Efficiënte anticonceptiva
• Langere onderwijsparticipatie van man en vrouw
• Stijgend buitenhuis tewerkstelling van de vrouw

Steeds kleinere gezinnen: 2,3 personen.

• Slechte economische vooruitzichten weerhouden mensen ervan veel kinderen te hebben.

Gemiddelde koopkracht per kind groter doordat men steeds op latere leeftijd kinderen krijgt en de gezinnen alsmaar kleiner worden.

Vergrijzing

• Specifieke aanpak voor deze seniorenmarkt:
• meer service
• etikettering met grote letters
• klein meubilair voor verblijf in bejaardentehuis of serviceflat, …

Deelname vrouw aan socio-economisch leven

• Stijging beschikbaar inkomen maar ook tijdsgebrek voor de huishoudelijke taken.
• De hedendaagse gezinnen zijn dan ook voortdurend uit op tijdswinst, producten die weinig werk met zich meebrengen,…

Stijging aantal gezinnen:

• alleenstaanden (30%)
• Éénpersoonswoningen, hotelkamer voor 1 persoon, eenpersoonverpakking,…
  • Meer gewilde kinderloze echtparen
  • Minder aantal kinderen per gezin
  • Meer echtscheidingen

Nieuwe gezinsvormen

• Samenwonen: voorbereiding op of alternatief voor het huwelijk.
• Samenwonen na eerste huwelijk.
• LAT-relatie na een echtscheiding
• Lesbische of homoseksuele relaties en ouderschap.

Stijging van consumenten met een vreemde culturele achtergrond