Grote systematische veranderingen ten gevolge van de beweging van grote continentale en oceanische aardkorst en de wijziging van de orbitale geometrie van de aarde.
Daling temperatuur na het Krijt
Middellange schommelingen door kleine wijzigingen van de baan van de aarde rond de zon
Ijstijden en interglacialen
Korte schommelingen
Kleine IJstijd El Niño
Antropogene klimaatsveranderingen
Broeikasgassen
In de jaren 1945-1985 is er immens veel veranderd op ecologisch vlak. Meer dan in de voorgaande 10.000 jaar. Dit in:
Ontbossing
Waterschaarste
Uitstoot van sulfaat, fosfaat, lood
Succes en falen van volkeren en beschavingen (J. Diamond)
Ecologisch imperialisme (A.W. Crosby)
De inventie van landbouw is een ramp (R. Manning)
Oude en nieuwe biologische regimes (R. Marks)
Tragedy of the commons en Life boat ethics
Van determinisme tot eco-fascisme
Ecologische factoren voor divergerende ontwikkeling. Verschillen in:
1) Planten en dieren geschikt voor domesticatie
2) Snelheid diffusie en migratie
3) Interactie tussen continenten
4) Bevolkingsomvang
De mens is een mobiel wezen. Rond 10.000 gaat het zich settelen en ontstaan er nieuwe samenlevingsvormen, met nieuwe steden en elites. De oudste bevinden zich in de vlakten van zuidelijk Irak, het land van Sumer. Hiervan hebben we de Gilgamesh Epos.
Verhaalt de strijd tussen de oude en nieuwe levenswijze, de strijd tussen natuur en cultuur
De mondiale migratiegeschiedenis is een verhaal van divergentie en convergentie.
Divergentie
Migratie van de homo sapiens vanaf 100.000/80.000 v.g.t. zorgt voor verspreiding van genen, talen en culturen.
Convergentie vanaf 1000 v.g.t.
Als gevolg van het ontstaan van systematische handelsnetwerken over lange afstanden.
Zijderoute over het land verbindt geheel Eurazië
Handelscontacten tussen de MZ en de Indische Oceaan
Vikingen en hun aandeel in de handel tussen Noord-, Oost- en Zuid-Europa
Als gevolg van de grote expansie van rijken en volkeren
Mongolen en het Oosten
Arabieren en Noord-Afrika
Vikingen en West- Oost-Europa
Wel enkele barrières
Stille Zuidzee
Atlantische Oceaan
Een intensivering in 1400-1700 vergroot de schaal van globale migratie
1) Verbetering maritieme technologie zorgt voor intercontinentale reizen en handel met economische, culturele en sociale gevolgen.
2) Gedwongen migratie
Afrikaanse slavenhandel
3) Vrije migratie:
Europeanen naar Amerika en Azië
Aziaten naar Amerika, Europeanen en Russen naar Siberië en Noord-Amerika
Globale migratie (1850-1930)
150 miljoen lange-afstandsmigranten
Oorzaken groei
Wereldwijde langeafstandsmobiliteit
Trein, boot
Wereldwijde communicatie
Telegraaf, telefoon, post
Expansie van de koloniale rijken
De totstandkoming van een geïntegreerde wereldmarkt
Kapitaal en arbeid kunnen gemakkelijk worden gemobiliseerd. Dit zorgt voor globale migratiegolven die we in 3 regionale systemen kunnen opdelen
1) De trans-Atlantische migraties vanuit Europa naar het westen
2) Migraties van Noordoost-Azië naar Oost-Siberië, Mantsjoerije en Japan
3) Migraties vanuit India en Zuid-China naar Indonesië, Maleisië en Birma
Vanaf de late 20ste eeuw: een nieuwe globale migratie
Controle op migratie door natie-staten
Meer ‘illegale’ migratie
De migratie is geen motor voor meer convergentie
