Inleiding

Streven naar betrouwbare kennis: wiskunde = ideaal

Wijsbegeerte = poging om dit ideaal te benaderen, daar waar het niet volledig bereikbaar is

 onderzoek naar de wordingsgeschiedenis van de denkmethodes  inzicht in de karakteristieken en hinderpalen ervan

Opm: het westerse denken is gekarakteriseerd door het feit dat de wijsbegeerte en de wiskunde tegelijk zijn ontstaan

• Logica

= theorie van de geldige redenering (cf. Aristoteles, IV BC)

= theorie over taal en studie van de redeneerwijze van de wiskundige deductieve methode + studie over redeneerwijze van de ervaringswetenschappen (heden ten dage)

• Kennisleer of epistemologie

= studie van wat kennis is, of we geldige kennis kunnen bereiken en hoe dit moet gebeuren

 voor de XVII werden bijna alle problemen die de mens zich stelde, benaderd in de wijsbegeerte

 sinds het ontstaan van moderne natuurkunde (XVII) heeft men gaandeweg ingezien dat de meeste problemen die de natuur betreffen in de wetenschappen thuishoren

• Ethica

Bestudeert de normen van het handelen en de waarden

• Politiek

Bestudeert de vraag hoe de maatschappij moet georganiseerd worden

• Esthetica

= de leer over de schone kunsten

(metafysica = leer over de grondslagen van alles wat bestaat, van al het zijnde)

• Ontologie

= men zoekt naar algemenen beginselen van het zijnde als het zijnde

• Bijzondere metafysica

= men onderzoekt de beginselen / grondslagen van de voornaamste soorten zijnden

• Rationele kosmologie

Bestudeert de (basis-)structuur van de wereld

• Rationele psychologie

= algemene leer over de mens: psyche als het meest essentiële deel van de mens (andere benaming = wijsgerige antropologie)

• Rationele theologie (theodicee)

= wijsgerige leer over God, waarin ondermeer problemen over het ontstaan van God, zijn wezen, de godsbewijzen werden bestudeert

≠ hedendaagse theologie, die geen wijsgerige leer, maar een studie van openbaring is