We moeten zelf een goede afstand kunnen inschatten door terugkoppeling. Je kan maar bij de gevoelswereld van een ander komen als je eigen gevoelens kent.

= verder kijken dan wat je nog te doen hebt.

Spirituele vragen -> zijn trage vragen, omdat ze geen direct antwoord kunnen krijgen. We moeten aandacht hebben voor zowel de snelle als trage vragen. Tijd is hier niet als chronos (=materiële tijd),
maar als kairos (= innerlijke tijd)

Zorg wil altijd actief zorg verlenen, maar vertragen houdt ook rekening met de passiviteit. We zoeken een juist midden tussen de 2.

Oefenen door :

bv tijdens wachten in file -> tijd nemen anders naar de dingen te kijken.

Of door prière de paillasson (deurmatgebed) -> als je ergens binnenkomt en je voeten afveegt ook de binnenkant af te vegen. Moment stilte nemen.

Kern -> innerlijke ruimte.

Spirituele zorg is gericht op het herstel of vergroten van de innerlijke ruimte ‘als gemoedstoestand waardoor iemand zich in alle rust en vrijheid kan verhouden tot de emoties die door een situatie worden opgeroepen.’

Zo kunnen levensvragen van alle kanten bekeken worden. Om de innerlijke ruimte bij iemand te kunnen vergroten is het van belang dat de zorgvrager zelf een innerlijke ruimte hebben. Daardoor ontstaat vertrouwen en kan de patiënt met zijn vragen bij de zorgvrager terecht.

Gebaseerd op de stervenskunt (Middeleeuwen)-> er werd nagedacht over een goede dood.

Je moest 5 beproevingen doen voor de duivel, door overgave aan god kon je deze doorstaan.

Leget vertaalde deze uitdagingen in 5spanningsvelden waar iedereen in zijn leven wel eens mee te maken had. In een spanningsveld heb je het gevoel dat je heen en weer getrokken wordt, belangrijk om een balans te vinden.

1. Ik en de ander
2. Doen en laten
3. Vasthouden en loslaten
4. Vergeten en vergeven
5. Geloven en weten.

Zijn model heeft 2 hoofdsecties

1. 7 dimensies in het leven van een mens die van belang zijn voor een goed begrip van de persoon en zijn situatie

• Medisch
• Psychologisch
• Gezinssysteem
• Psychosociaal
• Etnisch en cultureel
• Maatschappelijk
• spiritueel

2. Nadere uitwerking van de zevende dimensie in 7 thema’s-> spirituele dimensie pg 85

• Geloof en zingeving
• Levensdoel en verantwoordelijkheden
• Ervaringen en emoties
• Moed, hoop en groei
• Rituelen en gebruiken
• Relaties en verbanden
• Richtinggevende inspiratiebronnen

Het is een beschrijvend model.